X
تبلیغات
رایتل
یکشنبه 31 اردیبهشت 1396 @ 10:30

بزرگترین ساعت نجومی دنیا

مجموعه: مکانهای تاریخی ایران


 

 

بزرگترین ساعت نجومی دنیا

 

 

تاریخ را تا 761 سال قبل ورق بزنید. حالا، سال 660 هجری است و زمان حکومت اسماعیلیان. دورانی که خواجه نصیر، دانشمند جوان توس در کنار تمام فعالیت های علمی و فلسفی اش، سنگ بنای بزرگترین برج نجومی دنیا را هم گذاشته است.

 

برج 25 متری رادکان که مهم ترین جزئیات تقویم خورشیدی را برای منجمان دوران مشخص خواهد کرد.

 

تا چند سال قبل تصور می شد که برج رادکان، آرامگاه یکی از ایلخانیان باشد، اما تحقیقات بعدی باستان شناسان مشخص کرد که این برج بلند با کلاهک جالبش، تنها برجی است که توانایی تعیین چهار فصل، سال کبیسه و آغاز نوروز را دارد. برجی که در شهر چناران استان خراسان رضوی قرار گرفته و ارتباطی با برج رادکانی که در مینو دشت استان گلستان قرار گرفته ندارد. چرا که برج رادکان گلستان فاقد هر ویژگی نجومی است و تنها یک برج آرامگاهی به شمار می رود.

 

 

در ایران، شاید هیچ کس به اندازه مهندس «منوچهر آرین»، پژوهشگر نجوم باستانی روی اسرار برج شگفت انگیز رادکان پژوهش نکرده باشد. مهندس آرین که نتایج بررسی های خود را در کتاب «نگاهی دیگر به برج ها» گردآوری کرده، معتقد است که این برج سند استوار کار علمی خواجه نصیرالدین طوسی، منجم بزرگ ایران است و تاریخ منقوش بر کتیبه برج هم سال 660 هجری قمری را نشان می دهد که همزمان با اتمام ساخت بناهای وابسته به رصد خانه مراغه است.

 

مهندس آرین در بررسی هایی که داشت، موفق شد در نوشته های کهن جغرافیا و تاریخ حافظ ابرو خوافی سندی محکم پیدا کند که به ویژگی های نجومی برج رادکان اشاره داشت:

 

«قریه رادک خواجه نصیر را آنجا برجی بوده است که دوازده دریچه داشته است. در هر برجی که ماه نو شدی از یک دریچه می نموده است.»

 

خواجه نصیر هم در زیگ ایلخانی می آورد: «تاریخ فرس از کسور و کبایس خالی است و سال آن سیصد و شصت وپنج روز باشد و ماه ها سی روز و پنج روز زیادتی بر سیصد و شصت بعضی در آخر آبان و منجمان در آخر سال گیرند. در قدیم تاریخ بختنصر همچنین بوده است. و از جهت آنکه سال ها و ماه های این تاریخ از کسور خالی است، منجمان این تاریخ بیشتر بکار دارند...»

 

 

راز رادکان


برج رادکان 12 دیوار خشتی پهن و بلند دارد که برج را به 12 بخش 30 درجه ای تقسیم می کنند. یعنی هر دیواره 30 درجه از زاویه افق را در برمی گیرد. این در حالی است که دیوارها دو به دو با هم موازی هستند و بر هر کدام از آنها، 365 ترک نی ستونی وجود دارد که برج را به 36 ترک 10 درجه ای تقسیم می کنند.

 

با این حساب، مشخص است که انتخاب مکان درها و دریچه ها در برج رادکان نمی تواند اتفاقی باشد. معماران بنا، دو دیوار موازی از 12 دیوار اولیه این برج را در راستای نصف النهار ساخته اند و راستای درها هم در امتداد طلوع زمستان و غروب تابستان است. جایی در پهنه برج که می توان با توجه به آنها چهار فصل، سال کبیسه و آغاز نوروز را تعیین کرد.در حقیقت این درها طوری تعبیه شده اند که پس از حرکت 60درجه ای خورشید در افق، نور خورشید از دو در می گذرد و طلوع آغاز زمستان و غروب آغاز تابستان در افق برج دیده می شود. این راستاها پیش از بنای برج طراحی شده و اگر زمانی دیدید که طلوع از میان درها دیده می شود و به اوج جابجایی خود می رسد، باید بدانید که یلدا گذشته و آن روز شروع زمستان و دی ماه است.

 

 

برج رادکان بزرگترین ساعت نجومی دنیا

برج رادکان بزرگترین ساعت نجومی دنیا

 


در این دو تصویر می توانید طلوع یلدایی و غروب تابستانی ببینید. نور خورشید طوری می تابد که از میان دو در عبور کرده و در نتیجه زمان دقیق شروع این دو فصل را معین می کند. تصویر راست مربوط به شروع زمستان و تصویر چپ مربوط به شروع تابستان است.

 

 

در زیر گنبد بنا هم 12 دریچه وجود دارد که به منجمان امکان پیدا کردن آغاز 4 ماه تعیین کننده سال یعنی فروردین، تیر، مهر و دی را می داد و به این ترتیب، آنها می توانستند شروع هر فصل را با قطعیت اعلام کنند. اما امکانات تشخیصی برج رادکان به همین جا ختم نمی شود و در تمام سال، زمانی که خورشید به اوج خود می رسد، می توان آفتاب و سایه را بر 2دیوار برج دید که به یک اندازه می شوند و نیم روز نجومی یا هنگام اذان ظهر را نشان می دهند.

 

راه دسترسی

برای دیدن برج نجومی رادکان که این روزها در دست مرمت است، باید به استان خراسان رضوی سفر کنید و به ۷۴ کیلومتری شمال مشهد بروید. جایی در ۲۶ کیلومتری شمال چناران، می توانید با کمک تابلوهای راهنما این برج را پیدا کنید.

 

 



دور دنیا با یک کلیک

  • قلعه زیبای دزک چهارمحال و بختیاری
  • کاخ هشت بهشت آثار زیبای اصفهان
  • با باغ گلشن طبس آشنا شویم
  • بنای تاریخی قلعه اردشیر در کرمان-تصویری
  • زواره شهری کوچک از آبادی های کهن ایران
  • سرای زیبای مشیر در شیراز


مطالب دیگر
بررسی رخداد کانسار آهن، مگنتیت، در نهشته های کربناته الیگوسن شهرک (شمال غرب ایران)
بهینه سازی چندهدفه انتقال بین حوضه ی از کرخه به کارون توسط کانالهای شهید چمران و سلمان
بررسی اثر عدد فرود برعمق پایداری سنگ چین در محل تکیه گاه پل با دیواره قائم مستطیلی در قوس 180 رودخانه
سنتزمشتقات β- استامیدو کتون ها توسط واکنش سه جزیی بین دیمدون وآلدهیدهای آروماتیک و آمیدها در حضور نانو کاتالیزور 2SiO–4HCl
استخراج روشهای نوین امتیازدهی بالینی برای ارزیابی صحت عملکرد مفصل آرنج
سبک های رهبری
بررسی مسئله آلالیش در سنگهای بازیکی منطقه قره باغ - قوشچی
سناریوهای مدیریتی برخاسته از پمپاژ پیام قدرت با تاکید بر رهبری سازمانهای محلی به عنوان گره های شریان ارتباطی
مدارمبنای بهینه و نقش آن دربهبود مدارفیلترینگ
بررسی رابطه بین میزان خلق دانش با میزان مشارکت شغلی کارکنان دستگاههای اجرایی شهرستان زاهدان
نظرات (0)
امکان ثبت نظر جدید برای این مطلب وجود ندارد.